Vroegselectie of juist uitstel van selectie?

Jeroen Spanbroek, bestuurder van Stichting Westelijke Tuinsteden en Percy Henry, bestuurder van Esprit Scholen, heten de aanwezige bestuurders welkom. Zij leggen het doel van deze middag uit: verbinding creëren in het funderend onderwijs. Niet alleen door te praten, maar ook door te doen, benadrukt Jeroen. “Mogelijk realiseren we over twee jaar een gezamenlijke Staat van het Onderwijs”, schetst Percy ter introductie.

Het belang van gemengde brugklassen

Keynote: Door Prof. dr. Rolf van der Velden en dhr. Per Bles MSc van Maastricht University

In Nederland selecteren we leerlingen op een relatief vroege leeftijd (12 jaar) voor een onderwijsniveau in het voortgezet onderwijs. Dit kan ertoe leiden dat leerlingen niet op het juiste niveau terechtkomen.

Gemengde brugklassen bieden uitkomst, legt promovendus Per Bles in zijn presentatie uit. Bles keek voor zijn onderzoekOpent in een nieuwe tab naar leerlingen met vmbo-advies. Een conclusie is dat leerlingen uit gemengde brugklassen vaker hun diploma op basisschooladvies halen dan leerlingen uit homogene brugklassen. Een andere conclusie is dat leerlingen vaker een havo- of vwo-diploma halen. Dit effect was ook zichtbaar bij leerlingen die diploma’s stapelen. Tussen een dakpanbrugklas of een brede brugklas vond hij geen significant verschil. Bles stelde daarbij de vraag: Gaat dit alles niet ten koste van het slagingspercentage? Nee, concludeert hij op basis van zijn onderzoek op het vwo. “Gemengde brugklassen zorgen voor kansen én een hoog percentage onvertraagd geslaagden.”

Panelgesprek – Joost van Caam

Directeur-bestuurder Samenwerkingsverband Primair Onderwijs Amsterdam Diemen

Joost van Caam gaat in gesprek met het panel: prof. dr. Rolf van der Velden van Maastricht University, bestuurder-directeur Maryse Knook van OSB Amsterdam, directeur Martine Teertstra van de Dr. Rijk Kramerschool en basisschool Schreuder, directeur Cordula Rooijendijk van Montessorischool Op de Kade en rector-bestuurder Bert Schuller van het St. Ignatiusgymnasium.

Joost spreekt met hen over hun ervaringen met latere selectie. OSB Amsterdam werkt met tweejarige brede brugklassen. Maryse Knook: “Voor leraren is dit extra zwaar. Je moet goed kunnen differentiëren.” Bert Schuller is het daarmee eens. Hij noemt lesgeven in een brede brugklas ‘een ongelooflijke uitdaging’. Hij zou graag kleinere klassen zien en vraagt zich af waar we de docenten vandaan moeten halen. Ook vraagt hij zich af of bredere brugklassen wel geschikt zijn voor alle leerlingen.

De voorselectie begint veel eerder dan wij op papier denken, vindt Martine Teertstra. Zij is voorstander van 10-14 jaar onderwijs. Gemengde brugklassen geven meer tijd om echt te selecteren en rekening te houden met laatbloeiers, zegt Rolf van der Velden. Cordula Rooijendijk ziet op kleurrijke scholen ook dat kinderen vaak meer tijd nodig hebben om tot bloei te komen. “Door vroegselectie verspil je die tijd.”

Jeroen Spanbroek sluit het panelgesprek af en kondigt de opdracht voor tijdens het walking dinner aan: input verzamelen voor verdere inkleuring van de ambities op doorstroom en aansluiting in het kader van de Onderwijs Ambities Amsterdam 2023-2027Opent in een nieuwe tab.

Plenaire afsluiting

De bestuurders delen hun ideeën tijdens de plenaire afsluiting. Een greep uit de reacties:

• zorg voor bestuurlijke integratie van het primair en voortgezet onderwijs per 2030,
• neem talent en leergroei van het kind als uitgangspunt,
• verplaats de knip naar 14 jaar,
• kies voor minder toetsen en meer observeren,
• hanteer een nieuwe taal (geen ‘hoog’/’laag’) 
• leer van internationaal onderwijs.

Jeroen Spanbroek en Percy Henry bedanken de organisatie en doen een oproep: neem de vandaag afwezige collega-bestuurders mee in de gedachtenlijn van deze bijeenkomst en blijf  hierover doorpraten. Ook tijdens de komende edities van ‘PO en VO in samenspel’.