Jip doet gewoon mee op het Geert Groote College
Jip heeft een ernstige lichamelijke handicap en zit in een rolstoel. Ze kan niet praten en alleen haar ogen bewegen. Toch zit ze gewoon in de klas op het Geert Groote College in Amsterdam. Ondersteuningscoördinator Sam Baesjou en mentor Charlotte Laux vertellen wat er allemaal bij komt kijken: van praktische zorgen en de hardheidsclausule tot de ontdekking dat het gewoon werkt.

"Het gaat heel goed. Jip is echt een onderdeel van de klas en het loopt allemaal heel soepel,” vertelt Charlotte. Jip doet alle lessen mee en gaat overal mee naartoe, zoals onlangs naar het Scheepvaartmuseum en het VOC-schip. Ook op het schoolfeest was ze van de partij. “Als ik zeg, je hebt eigenlijk niet door dat ze er is, dan bedoel ik dat echt positief."
Het voortraject
Jip zat op de vrije basisschool en wilde graag met haar vriendinnen naar de middelbare school. Toen ze in groep zeven zat, namen haar ouders en de IB’er contact op met het Geert Groote College om te informeren of de school openstond voor deze overstap. Sam: “Ik ben een paar keer bij Jip op de basisschool geweest om te kijken wat ze nodig heeft en of wij die ondersteuning kunnen bieden.”
Sam besprak het verzoek met het managementteam, en legde het daarna voor aan de docenten. Er kwamen veel vragen. Hoe communiceer je met Jip? Moeten we de lessen en toetsen aanpassen? Jip heeft altijd een begeleider bij zich, hoe is het om een extra volwassene in de klas te hebben? En natuurlijk was er ook het medische aspect: hoe organiseer je de medische zorg op school? Sam: “Elke ronde gesprekken leverde nieuwe inzichten op, maar ook nieuwe vragen. Zo zijn we een tijdje heen en weer gegaan. Alle zorgen mochten op tafel, en dat was precies wat nodig was. Uiteindelijk zijn we samen tot de conclusie gekomen: we gaan het doen.”
Aanpassingen
Jip en haar ouders hebben voor de plaatsing op het Geert Groote College een beroep gedaan op de hardheidsclausule. Omdat je deze maar één keer kunt gebruiken, was het een spannende tijd. Voor Jip en haar ouders was die wachttijd zwaar. Ze hadden immers geen alternatief. Ook de school had graag eerder willen beginnen. Sam: “We moesten de verbouwing die nodig was voor Jips komst regelen, en wilden de ouders en iedereen op school tijdig informeren. Daar hadden we graag meer tijd voor gehad. Ik zou daarom zeggen: probeer daar een uitzondering in te maken."
Voor Jips komst is het toilet op de tweede verdieping vergroot met een stuk van het naastgelegen klaslokaal, zodat er een verschoontafel en tillift in past. Een lift had de school al. De school heeft ook een invalideparkeerplaats voor de ingang geregeld, zodat de ouders Jip makkelijk kunnen afzetten.

Jip zorgt voor meer verbinding
Natuurlijk was het even wennen toen Jip op school kwam. Charlotte: “Ze communiceert op haar eigen manier, dat moet je echt oefenen.” Ook waren docenten bang dat ze met Jip in de klas te weinig tijd zouden hebben voor de andere leerlingen. Die zorg is weggenomen. “De begeleiders regelen alles wat Jip nodig heeft en nemen ook de medische zorg op zich. Ze weten dat ze de balans in de klas kunnen verstoren en zijn daar scherp op. Jip zit in de klas net als ieder ander.”
Op het Geert Groote College hebben klassen twee mentoren. Aan het begin van het schooljaar namen Charlotte en haar collega-mentor de tijd om Jips klas mee te nemen in de situatie. Dankzij Jip gebeuren er mooie dingen in de klas. Charlotte: “Haar vriendengroepje heeft de hele klas geleerd hoe je met Jip communiceert. Nu kan iedereen echt contact met haar maken en ontstaan er nieuwe vriendschappen. Het is voor alle leerlingen een goede ervaring om te zien dat iemand die weinig mogelijkheden lijkt te hebben, gewoon meedoet.”
Vertrouwen en creativiteit
Jip is vrijgesteld van toetsen. "Alles duurt veel langer bij Jip," legt Sam uit. "Haar begeleiders toetsen daarom of ze de stof begrijpt en koppelen dat terug aan de docenten." Charlotte voegt daaraan toe: “Je moet als docent dus wel vertrouwen hebben in de begeleiders.”
In de klas zoeken docenten naar creatieve manieren om Jip mee te laten doen. De handvaardigheidsdocent had bedacht haar via de computer eigen ontwerpen te laten maken en die met de 3D-printer uit te printen. De mentoren verzinnen manieren om Jip haar stem te laten horen in de klas. “Als iedereen in de klas iets heeft gezegd, vraag ik de begeleiders om het thuis met Jip op te nemen. Zo kan ze de volgende les haar stem laten horen via haar spraakcomputer. Dat is tijdsintensief en dus niet altijd mogelijk, maar de begeleiders geven aan wat haalbaar is”, vertelt Charlotte. Ze voegt eraan toe: “Waar het om gaat, is dat Jip een fijne middelbare schooltijd heeft. Als je dat voor ogen houdt, is er heel veel mogelijk.”
De ouders: een onmisbare schakel
Jips ouders zijn buitengewoon betrokken. Ze hebben alle hulpmiddelen geregeld en gaan mee op uitjes. Charlotte: “De prettige samenwerking met de ouders maakt het makkelijker voor ons. Als ouders die hulp niet kunnen bieden, vraagt dat meer van de school." In het begin was Jips moeder veel op school aanwezig om de overgang te begeleiden. Nu is dat niet meer nodig. Sam: "Jip is uiteindelijk ook gewoon een puber van 14, die wil ook minder dat haar moeder erbij is.”
Advies aan andere scholen
Charlotte en Sam zijn eensgezind in hun boodschap aan collega's: durf het aan. Charlotte: "Ga het aan en zorg als mentor dat je hulp hebt en bij iemand terecht kunt met vragen." Sam vult aan: “Wees als school niet te bang dat het niet gaat, want er is veel mogelijk. Bespreek het goed in het team en biedt ruimte om alle vragen en onzekerheden te bespreken. Als je dat niet van tevoren doet, voelen docenten zich overvallen."
“En dan,” zegt Sam, “is het vooral een kwestie van doen. En zien dat het goed gaat.”
De hardheidsclausule
Soms is er een goede reden waarom een leerling écht op één bepaalde school moet worden geplaatst. Bijvoorbeeld vanwege een specifieke gezondheidssituatie. In dat geval kunnen ouders een beroep doen op de hardheidsclausule bij OSVO. De school beoordeelt of de aanvraag wordt gehonoreerd.
Elke school mag maximaal 2% van de brugklasplekken via de hardheidsclausule toewijzen. Krijgt een school meer aanvragen, dan volgt overleg met OSVO. Daardoor kan het langer duren voordat de leerling en de ouders weten op welke school het kind terechtkomt.
Vragen of opmerkingen?
Vul dit formulier in. Wij nemen zo snel mogelijk contact met je op.
Gaat je een vraag over een specifieke leerling, vermeld dan ook je telefoonnummer en of de leerling ingeschreven staat op een school (en zo ja: welke school).


